Serebral Palsi (SP) tanısı konmuş çocukların motor fonksiyonlarının değerlendirilmesinde, güvenilirliği ve geçerliliği kanıtlanmış testlerin kullanılması önemlidir. Bu amaçla en sık kullanılan değerlendirme araçlarından biri Gros Motor Fonksiyon Ölçeği (GMFM)’dir.
GMFM (Gross Motor Function Measure)
GMFM, özel eğitimli fizyoterapistler tarafından uygulanır ve 5 yaşındaki bir çocuğun testi yaklaşık 45–60 dakika içinde tamamlaması beklenir (maksimum 120 dakika).
GMFM Bölümleri ve Skorlaması:
| Bölüm | İçerik | Toplam Skor |
|---|---|---|
| A | Sırtüstü, yüzüstü yatış ve dönme | Skor/51 × 100 = % … |
| B | Oturma | Skor/60 × 100 = % … |
| C | Emekleme, dizüstü durma | Skor/42 × 100 = % … |
| D | Ayakta durma | Skor/39 × 100 = % … |
| E | Yürüme, koşma, sıçrama | Skor/72 × 100 = % … |
| TOPLAM | — | % … |
Skorlamada Ölçütler:
- 0: Başlatamaz
- 1: Başlatır
- 2: Kısmen tamamlar
- 3: Bağımsız tamamlar
Gros Motor Fonksiyon Sınıflaması (GMFCS)
GMFCS, SP’li çocukların oturma ve yürüme fonksiyonlarını temel alarak 5 seviyede sınıflandırır. Her seviye, çocukların günlük yaşam aktivitelerindeki fonksiyonel kısıtlılıklarını yansıtır ve yardımcı mobilite araçlarına olan ihtiyacı belirtir.
Seviye 1
- Yardımcı cihaz gerektirmeden yürüyebilir.
- Koşma, zıplama gibi ileri motor becerileri yapabilir, ancak hız, denge ve koordinasyon sınırlı olabilir.
- 2–12 yaş arası çocuklar bağımsız olarak yürür ve günlük aktivitelerini yerine getirebilir.
Seviye 2
- Yardımcı cihaz gerekmeksizin yürür, fakat sınırlamalar vardır.
- Özellikle topluluk içinde yürüme ve denge gerektiren durumlarda zorlanır.
- Koşma ve zıplama gibi beceriler sınırlıdır.
Seviye 3
- Yardımcı mobilite araçları ile yürüyebilir.
- Ev içi ve kısa mesafelerde bağımsız, dışarıda ve uzun mesafelerde yardıma ihtiyaç duyar.
- Tekerlekli sandalye veya ortez kullanımına ihtiyaç duyabilir.
Seviye 4
- Self mobilite oldukça sınırlıdır.
- Çocuklar taşınır veya güçle çalışan mobilite araçlarıyla hareket eder.
- Günlük aktivitelerde adaptif ekipman kullanımı zorunludur.
Seviye 5
- Self mobilite yoktur; taşınmak zorundadır.
- Yardımcı cihazlar kullanılsa bile motor kontrol ciddi şekilde kısıtlıdır.
- Elektrikli tekerlekli sandalye gibi adaptif teknolojilerle sınırlı mobilite sağlanabilir.
GMFCS’nin Amaçları:
- Çocuğun mevcut motor fonksiyon seviyesini belirlemek
- Ev, okul ve topluluk içindeki performansını gözlemlemek
- Gelecekteki gelişim potansiyelini değil, mevcut kapasitesini sınıflamak
Bolluca’da Motor Değerlendirme ve Tedavi
Merkezimizde, SP’li çocuklar için özel ekipmanlarla uygulanan Uzay Terapisi sayesinde motor değerlendirme ve rehabilitasyon süreci maksimum katılımla yürütülür.
İletişim:
www.bollucaozelegitim.com.tr
0212 685 1013
“İyi eğitim almak herkesin hakkı.”
